2 zł NG – Kazimierz Dolny – Zabytki kultury materialnej w Polsce

Cena:

Stan: menniczy

Awers: Wizerunek orła ustalony dla godła Rzeczypospolitej Polskiej, po bokach orła oznaczenie roku emisji: 20-08, pod orłem napis: ZŁ 2 ZŁ, w otoku napis: RZECZPOSPOLITA POLSKA, poprzedzony oraz zakończony sześcioma perełkami. Pod lewą łapą orła znak mennicy: M/W.

Rewers: Stylizowane wizerunki: dachów domów oraz kościoła farnego przy rynku w Kazimierzu Dolnym. U góry stylizowany wizerunek Góry Trzech Krzyży. U dołu półkolem napis: KAZIMIERZ DOLNY.

Na boku: Ośmiokrotnie powtórzony napis: NBP, co drugi odwrócony o 180 stopni, rozdzielony gwiazdkami.

Projektant awersu: ewa tyc-karpińska
Projektant rewersu: Ewa Olszewska-Bory

Na stanie

Kategorie: ,

Opis

Miasteczko, zwane perłą polskiego renesansu, zadziwia pięknem krajobrazu i urodą architektury. W jego panoramie dominują położone na wzgórzach zabytki: ruiny baszty wzniesionej w XIV w. przez Władysława Łokietka, ruiny murowanego zamku z czasów Kazimierza Wielkiego, kościół farny i klasztor.

W miejscu, gdzie dziś stoi klasztor, już w XI w. istniała przy przeprawie wiślanej osada, zwana Wietrzną Górą. W końcu XII w. Kazimierz Sprawiedliwy przekazał ją siostrom norbertankom, a one nadały jej imię darczyńcy. Nazwa pojawiła się po raz pierwszy w dokumencie tego władcy z 1249 r.

Położenie na szlakach handlowych z Rusią, Zachodem i państwem krzyżackim zadecydowało o rozwoju osady. Kazimierz Wielki nadał jej prawa miejskie, a Władysław Jagiełło przyznał prawo magdeburskie. Ukształtował się wtedy rynek z trzema zwartymi pierzejami drewnianych domów, a po pożarach w 1561 i 1585 r. – także murowanych kamienic.

Największy rozkwit Kazimierza przypadł na XVI i 1. poł. XVII w. i związany był z handlem zbożem oraz produktami leśnymi z Europą Zachodnią. W tym czasie powstało kilkadziesiąt spichlerzy o dekoracyjnych szczytach, z których do naszych czasów w różnym stanie przetrwało 11. Patrycjuszowskie kamienice (Przybyłów, Gorskich, Celejów) położone przy rynku uzyskały renesansowe formy, attyki kryjące dachy i elewacje zdobione reliefem o treściach religijnych (św. Mikołaj, św. Krzysztof).

Wojny szwedzkie i epidemie w XVII w. zapoczątkowały upadek miasta, który pogłębił się w okresie zaborów. W 1869 r. Kazimierz stracił prawa miejskie, odzyskał je dopiero w 1927 r. Obie wojny światowe pozostawiły w nim poważne zniszczenia.

Odbudową miasta zajmował się w okresie międzywojennym architekt Karol Siciński. Po II wojnie światowej realizował ją według projektu autorskiego. Udało mu się wskrzesić wyjątkowy klimat tego miejsca dzięki rekonstrukcji domów w rynku i innych budowli oraz wizjonerskiej kreacji przestrzeni miejskiej.

Do najznakomitszych zabytków architektury Kazimierza należy kościół farny, dominujący nad pozostałą zabudową. Pierwotnie niewielka murowana świątynia przybrała obecne kształty w latach 1610–1613. Fara wraz z pozostałymi kościołami – reformackim i szpitalnym – tworzy malowniczą klamrę dla historycznego centrum miasta. Synagoga, wzniesiona w 1536 r., przypomina o mieszkańcach pochodzenia żydowskiego, którzy stanowili dominującą grupę od końca XVIII w. do Holokaustu w czasie II wojny światowej.

Urok Kazimierza doceniali już w końcu XVIII i XIX w. artyści, m.in. Zygmunt Vogel, malarz króla Stanisława Augusta,

Dodatkowe informacje

Waga0.0815 kg
Wymiary2.7 × 2.7 × 0.2 cm
Stop

CuAl5Zn5Sn1

Stempel

zwykły

Nakład

1380000

Data emisji

17-06-2008

Średnica

27,00 mm